دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران ادب عربی 2251-9238 17 3 2025 08 23 The Reading of Freedom and the Methods of Dealing with the Anxiety Caused by it in the Two Novels "Zahr al-Laymun and Other Stories" by Alaa al- Dib's and "Telk al-Raeha" by Sonallah Ibrahim Based on the Theory of Irvin David Yalom خوانش آزادی و شگردهای مقابله با اضطراب ناشی از آن در دو رمان «زهراللّیمون و قصص أخرى» علاء الدیب و «تلک الرائحة» صنع الله ابراهیم بر اساس نظریۀ اروین دیوید یالوم 43 62 97975 10.22059/jalit.2024.377869.612836 FA مسعود سلمانی حقیقی گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران. عباس گنجعلی گروه زبان و ادبیان عرب، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران. سید مهدی نوری کیذقانی گروه زبان و ادبیان عرب، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران. Journal Article 2024 06 11 Psychoanalytic criticism is one of the branches of literary criticism that is used in the analysis and evaluation of texts, especially literary texts such as novels and stories. One of the theorists of this field is Ervin David Yalom. In his theory of psychotherapy, he has pointed to the four ultimate concerns of death, freedom, loneliness and emptiness, and has also expressed a defense strategy for each of them. According to Yalom, freedom has aspects such as responsibility, choice and decision. In this essay, relying on the descriptive-analytical method and the psychological approach, the concept of freedom and the methods of dealing with the anxiety caused by it have been examined in two novels "Zahr al-Laymun and other  stories " and "Telk al-Raeha". The result of the research shows that in the freedom part, sometimes the characters of two novels, especially the novel of Zahr al-Laymun and other stories, get confused and surprised in choosing and deciding between two or more, and they have to impose the fear of choosing one thing on themselves or submit to the choice of fate and destiny. Sometimes they consider themselves entitled to freedom and choosing a path and desire, and they try to achieve it, but sometimes they face a dead end and failure in realizing this freedom, and in other times, they bring freedom to themselves. نقد روانکاوی یکی از شاخه‌های نقد ادبی است که در تحلیل و ارزیابی متون به خصوص متون ادبی نظیر رمان و داستان کاربرد دارد. یکی از نظریه‌پردازان این حوزۀ اروین دیوید یالوم است. او در تئوری روان درمانی خود به چهار دلواپسی غایی مرگ، آزادی، تنهایی و پوچی اشاره و برای هرکدام از آنها راهکار دفاع نیز بیان کرده است. آزادی از نظر یالوم دارای وجوهی نظیر مسئولیت، انتخاب و تصمیم می‌باشد. در این جستار و با تکیه بر روش توصیفی – تحلیلی و رویکرد روانشناسانه مفهوم آزادی و روش‌های مقابله با اضطراب ناشی از آن در دو رمان «زهر اللیمون وقصص أخرى» و «تلک الرائحة» مورد بررسی قرار گرفته است. برآیند پژوهش نشان می‌دهد در بخش آزادی گاهی شخصیت‌های دو رمان به ویژه رمان «زهر اللیمون وقصص أخرى» در انتخاب و تصمیم میان دو یا چند دچار سرگشتگی و حیران می‌شوند و می‌بایست دلهرۀ انتخاب یک چیز را بر خود تحمیل کنند و یا به انتخاب قضا و قدر تن دهند و گاهی نیز  خود را در آزادی و انتخاب یک مسیر و خواسته محق می‌دانند و برای رسیدن به آن تلاش می‌کنند که در بعضی مواقع در محقق ساختن این آزادی با بن‌بست و ناکامی مواجه می‌شوند و در برخی مواقع دیگر آزادی را برای خود به ارمغان می‌آورند. https://jalit.ut.ac.ir/article_97975_c29fef3355a0cb70fb059463b1efcac1.pdf