Document Type : Research Paper

Author

ssistant Professor, Department of Theology. University of Zanjan

Abstract

Abstract
The book  of Al-ain Khalil ibn Ahmad Farāhidi (100- 170 AH) is one of the most important sources of the Islamic period. Exploring the citations of this book is important especially  in it's poetie instances. The purpose of this research is to assess the validity of this book in referring to the texts, especially the first religious texts. . Analytical statistical analysis of this research shows that Farahidi in collecting this book and describing its words, used a variety of Qur'an, poetry and hadith. This study has sought to accomplish such an objective. The statistical and content analyses revealed that despite its strong points such as comprehensive documentations, profound Quranic influences, reliance on the element of time (history) in bringing poetic examples, etc. the dictionary also suffers from some pitfalls such as lack of enough attention to the verification of the hadiths, frequent selection of poetic examples from the poetry of the Najd tribes, with fewer examples chosen from the  poetry of tribes in Mecca and Medina, where the revelations to the prophet of Islam took place.                                                                       

Keywords

القرآن الکریم
الأسد، ناصرالدین، مصادر الشعر الجاهلی و قیمتها التاریخیة، بیروت، دارالجیل، الطبعة السابعة، 1988.
امانی، بهرام و دیگران، «استشهادات قرآنی و حدیثی در کتاب العین»، مشکوة، ش 123، 100-117، 1393.
الأنباری، محمد بن القاسم، غریب اللغة، دارالفردوس، 1989.
البکری، عبدالله بن عبد العزیز، معجم ما استعجم، بیروت، عالم الکتب، 1405ق.  
الجمحی، محمد بن عبیدالله، طبقات فحول الشعراء، لیدن، مطبعة بریل، 1913.
الراجحی، عبدة، اللهجات العربیة فی القراءات القرانیة، الإسکندریة، دارالمعرفة، 1996.
زیدان، جرجی، تاریخ تمدن اسلام، ترجمة علی جواهرکلام، تهران، امیرکبیر، 1384.
السیوطی، عبدالرحمن جلال­الدین، المزهر فی علوم اللغة و أنواعها، التعلیق محمداحمد جادالمولی بک، بیروت، المکتبة العصریة، 1986.
عابدی، احمد و مهدیه چیت­ساز، «تبیین تاریخی مفهوم و جایگاه استناد دهی در پژوهش»، مطالعات رایانه­ای علوم اسلامی، ش 40، 16-21، 1391.
عباسی، جمیله،استشهادات شعری در منابع نخستین اسلامی، از آغاز دورة اسلامی تا پایان عصر دوّم عبّاسی، زیرنظر بهرام امانی چاکلی، دانشگاه زنجان، 1392.
عبدالباقی، ضاحی، لغة تمیم، القاهرة، الهیئة العامة لشئون المطابع الأمیریة، 1985.
عبدالتواب، رمضان، مباحثی در فقه­اللغه و زبان­شناسی عربی، ترجمة حمیدرضا شیخی، آستان قدس رضوی، 1367.
عبدالجلیل، ج. م، تاریخ ادبیات عرب، ترجمة آذرتاش آذرنوش، تهران، امیرکبیر، 1373.
عبدالعزیز، ابراهیم، معجم الشعراء فی کتاب العین، الجزایر، الدیوانیة، د.ت.
الغوث، مختار، لغة قریش، ریاض، دارالمعراج الدولیة للنشر، 1418.
الفراهیدی، ابوعبدالرحمن الخلیل، العین، التحقیق مهدی مخزومی، ابراهیم سامرائی، الهلال، 1409.
کاظمی نوری، افسانه، نقش قرآن کریم و احادیث در شکل گیری و توسعه معجم­نگاری در نزد مسلمانان تا قرن دوازدهم هجری ـ قمری، زنجان، دانشگاه زنجان، 1393.
کحالة، عمررضا، معجم قبائل العرب القدیمة والحدیثة، بیروت، دارالعلم للملایین، الطبعة الثانیة، 1388 ق- 1968.
کریم، ریاض، المقتضب فی لهجات العرب، مصر، جامعة الأزهر، 1417.
محیسن، محمدسالم، المقتبس من اللهجات العربیة و القرآنیة، الإسکندریة، مؤسسة شباب الجامعة، 1986.
معرفت، هادی، تلخیص التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامی، الطبعة الرابعة، 1422.