خوانش جامعه‌شناختی رمان «شرفة العار» با تکیه بر «سرمایه و منش» کنشگران اجتماعی در میدان تولید فرهنگی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی / دانشگاه رازی کرمانشاه

2 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه رازی

چکیده

خوانش جامعه‌شناختی رمان «شرفة العار» با تکیه بر «سرمایه و منش» کنشگران اجتماعی در میدان تولید فرهنگی
چکیده
رمان شرفة العار، روایتگر زندگی شخصیت‌هایی با سرمایه‌ها و استعدادهای ذاتی و اکتسابی متفاوت است که در میدان مشترک تولید فرهنگی بر اساس خصلت و سرمایه‌ای که در اختیار دارند در کنار هم، یا در نفطۀ مقابل هم به رقابت و ایفای نقش می‌پردازند تا در فضای اجتماعی به منزلتی نمادین دست یابند. ماهیت روش انجام این پژوهش به صورت توصیفی-تحلیلی، با تکیه بر مفاهیم جامعه‌شناختی بوردیو است تا به این پرسش پاسخ بدهد که چگونه قواعد حاکم بر میدان و عادت-وارۀ شخصیت‌ها در رمان شرفة العار، به شکل‌گیری کُنش، برتری یک گفتمان و تقسیم افراد به دو گروه فرادست و فرودست در فضای اجتماعی می‌انجامد؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که گفتمان کژآئین از نظر مالکیت بر سرمایه فرهنگی، ضعیف و از نظر سرمایه اجتماعی و نمادین، به شدّت غنی است. سرمایه منفی اجتماعی در این گفتمان به کنش‌هایی تبدیل می‌شود که خیانت و خشونت را بازتولید می‌کند و گفتمان راست‌آئین علی‌رغم منش روشنفکری، دست‌یابی به موقعیت اجتماعی و غنای مقبول سرمایه‌ فرهنگی و اقتصادی، با بحران داغ ننگ روبه‌رو و بر اساس قاعدۀ مشروعیت «قتل برای دفاع از حیثیت» از صحنه حذف می‌شود.

کلیدواژه‌ها